เพราะเหตุใดทำไมคนไทยจึงนิยม เรียก พระพิมพิ์ ปางมารวิชัย ว่า พระขุนแผน

  ***...ขุนแผน หรือ พลายแก้ว... และอีกชื่อหนึ่งที่คนไทยรู้จักกันก็คือ พระขุนแผน เพราะเหตุใดจึงเรียกชื่อว่าอย่างนี้... 


ในความเป็นจริงแล้ว ชื่อนี้มีที่มาจาก พระพุทธรูปปางมารวิชัย [มาร-วิ-ชัย] ซึ่งเป็นพระพุทธรูปปางหนึ่ง มีพระอิริยาบถประทับนั่งขัดสมาธิ พระหัตถ์ซ้ายหงายวางบนพระเพลา [หน้าตัก] ส่วนพระหัตถ์ขวาคว่ำลงที่พระชานุ [หัวเข่า] นิ้วพระหัตถ์ชี้ลงยังพื้นธรณี อันเป็นเหตุการณ์ที่พระพุทธองค์ทรงเอาชนะมาร


ปางนี้จึงเรียกว่า ปางมารวิชัย และบางครั้งก็เรียกว่า ปางชนะมาร 


แต่คำว่า “พระขุนแผน” นั้น เป็นชื่อที่เกิดขึ้นภายหลัง โดยอาจมีที่มาจากภาพสะท้อนของวรรณกรรมเรื่อง ขุนช้างขุนแผน ซึ่งขุนแผน หรือพลายแก้ว เป็นตัวละครที่มีชื่อเสียงในด้านการรบและวิชาอาคม


จึงเกิดคำถามที่น่าสนใจว่า…


แล้วเหตุใดพระพิมพ์ปางมารวิชัย จึงถูกเรียกว่า “พระขุนแผน” ?


บทวิเคราะห์


สาเหตุหนึ่งอาจมาจากเรื่องราวของ ขุนแผน หรือพลายแก้ว ซึ่งตามวรรณกรรมมีชาติกำเนิดอยู่ในจังหวัดสุพรรณบุรี เมื่อพระพิมพ์จากกรุพระในพื้นที่ถูกนำมาบูชา แล้วเกิดประสบการณ์ที่ผู้คนในยุคก่อนเล่าขานกันว่า มีพุทธคุณโดดเด่นในด้าน เสน่ห์ เมตตา มหานิยม และคงกระพันชาตรี


โดยเฉพาะเรื่อง เสน่ห์ ซึ่งในความหมายของคนสมัยก่อนก็คือเรื่องการเกี้ยวพาราสี หรือการจีบสาวนั่นเอง


เมื่อชายหนุ่มนำพระขึ้นคอ อาราธนาแล้วอธิษฐานตามใจหมาย คนโบราณก็เล่าต่อ ๆ กันมาว่า “ได้เรื่อง” จนเกิดคำกล่าวติดตลกในหมู่ผู้ที่นิยมพระขุนแผนว่า


“เล่นพระขุนแผน จนทรัพย์ แต่รวยสาว”


จริงหรือไม่จริงนั้น คงต้องพิสูจน์กันเอาเองครับ 😄


แต่หากมองย้อนกลับไปในยุคก่อน เมื่อผู้คนได้พระพิมพ์ปางมารวิชัยที่มีความเก่าแก่ งดงามด้วยพุทธศิลป์ และมีประสบการณ์โดดเด่นในด้านเมตตามหานิยมและเสน่หา พวกเขาอาจต้องการตั้งชื่อเรียกพระพิมพ์นี้ให้จดจำง่าย


และเมื่อพูดถึง “มหาเสน่ห์” ก็ย่อมทำให้นึกถึง ขุนแผนแสนสะท้าน ผู้เป็นตำนานด้านเสน่ห์ในวรรณกรรม อีกทั้งขุนแผนยังมีชาติกำเนิดตามเรื่องราวอยู่ที่จังหวัดสุพรรณบุรี


ด้วยเหตุนี้เอง ชื่อ “พระขุนแผน” จึงอาจค่อย ๆ เกิดขึ้นจากการเรียกขานของผู้คนในยุคก่อน และสืบทอดต่อกันมาจนกลายเป็นชื่อที่นักสะสมรู้จักกันในปัจจุบัน


ที่น่าสนใจก็คือ ชื่อ “พระขุนแผน” ไม่ได้มีเพียงพระกรุเดียว แต่ยังพบชื่อเรียกพระพิมพ์ในลักษณะนี้จากกรุอื่น ๆ อีกหลายแห่ง เช่น


พระขุนแผน กรุวัดบ้านกร่าง จังหวัดสุพรรณบุรี

พระขุนแผนไข่ผ่าซีก กรุวัดพระรูป จังหวัดสุพรรณบุรี

พระขุนแผนเคลือบ กรุวัดใหญ่ชัยมงคล จังหวัดพระนครศรีอยุธยา

พระขุนแผน กรุโรงเหล้า จังหวัดพระนครศรีอยุธยา


จึงน่าสนใจไม่น้อยว่า ชื่อ “พระขุนแผน” ที่เราเรียกกันจนคุ้นหูทุกวันนี้ อาจไม่ได้เป็นชื่อดั้งเดิมของพระพิมพ์มาตั้งแต่แรก หากแต่เป็นชื่อที่ค่อย ๆ เกิดขึ้นจากเรื่องราว ความเชื่อ ประสบการณ์ และการเรียกขานของผู้คนในแต่ละยุคสมัย


และนี่เองครับ…คือเสน่ห์อีกอย่างหนึ่งของการศึกษาพระเครื่อง


บางครั้งสิ่งที่น่าสนใจ ไม่ใช่แค่พระองค์นั้นสร้างเมื่อใด แต่คือ “ทำไมคนรุ่นก่อนจึงเรียกพระองค์นั้นว่าอย่างที่เราเรียกกันในวันนี้”


👉👉👉หากสนใจชมอีกองค์ที่มีรายละเอียดน่าสนใจ สามารถอ่านต่อได้ที่:💎💎💎พระก็ว่าสวยแล้ว…แต่สวยกว่าพระคือคราบกรุในองค์พระ💎💎💎


📖 เรื่องราวของพระเครื่องไม่ได้จบที่ภาพเพียงหนึ่งภาพ

เพราะพระทุกองค์ล้วนมีเรื่องราวให้เราได้ค้นหา

— TeeRelic Siam

เล่าเรื่องพระเครื่องจากข้อมูลจริง
และประสบการณ์จากการสะสม

ความคิดเห็น